1 Ocak’ta Başlıyor! Binalarda Kaçak Müdahaleye Sıkı Denetim

1 Ocak 2027’den itibaren Bina Kimlik Sertifikası bulunan yapılar, 5 yılda bir zorunlu gözlemsel denetime tabi tutulacak.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, binaların deprem güvenliğini artırmak ve taşıyıcı sistemlere yönelik izinsiz müdahalelerin önüne geçmek amacıyla yeni bir denetim mekanizması hazırlıyor. Bakanlığın yönetmelik taslağına göre, 1 Ocak 2027 itibarıyla Bina Kimlik Sertifikası (BKS) bulunan yapılar 5 yılda bir zorunlu denetimden geçirilecek. 2021 yılından itibaren iş bitirme aşamasına gelen ve iskân izni alan yeni binalar için zorunlu hale getirilen Bina Kimlik Sertifikası kapsamındaki denetimlerde, özellikle binaların taşıyıcı sistemleri mercek altına alınacak. Yapı denetim kuruluşları, Bakanlık tarafından elektronik ortamda sırayla görevlendirilecek. KOLONLAR VE KAT SAYISI KONTROL EDİLECEK Periyodik denetimler kapsamında binaların kat sayısının ve taban alanının ruhsata esas imar durumuna uygunluğu incelenecek. Bunun yanı sıra dış cephe çıkmalarının ruhsata uygun olup olmadığı, bodrum ve zemin gibi kritik katlardaki kolonların durumu ve güçlendirme gerektirebilecek çatlaklar kontrol edilecek. Denetimlerde ayrıca istinat duvarları, asansörlerin periyodik kontrolleri ve binanın kullanım amacının resmi belgelerle uyumu da değerlendirilecek. USULSÜZLÜKLERİN SORUMLULARI BELİRLENECEK Hazırlanacak teknik inceleme raporlarında, tespit edilen usulsüzlükler fotoğraflarla kayıt altına alınacak. Ayrıca aykırılığın hangi dönemde gerçekleştiği, sorumlu yapı denetim kuruluşu, şirket müdürleri ve denetim personelinin kimlik bilgileri ile denetçi numaralarının raporlarda yer alması öngörülüyor. DENETİMLERDE KOLLUK KUVVETLERİ DE GÖREV ALABİLECEK Her yıl ocak ayında binalar için elektronik ortamda denetim görevlendirmesi yapılacak. Görevlendirilen yapı denetim kuruluşları, en geç iki ay içerisinde bina yöneticisi, maliklerden biri veya mahalle muhtarı eşliğinde incelemelerini gerçekleştirecek. Denetim ekibinin tehdit edilmesi ya da şiddete maruz kalması durumunda kolluk kuvvetlerinin eşliğinde inceleme tamamlanacak. Binalarda projeye aykırılık, taşıyıcı sisteme müdahale veya başka bir uygunsuzluk tespit edilmesi halinde, durum fotoğraf ve video kayıtlarıyla belgelenecek. Hazırlanan raporun ardından belediyeler veya valilikler tarafından İmar Kanunu kapsamında mühürleme, yıkım ya da güçlendirme işlemleri başlatılacak. 10 BİN METREKARE VE ÜZERİ YAPILARA YENİ BELGE ŞARTI Düzenleme kapsamında 1 Ocak 2027'den itibaren yapı ruhsatı alacak ve inşaat alanı 10 bin metrekare ve üzerinde olan binalar için de yeni bir zorunluluk getirilecek. Bu yapılarda Enerji Kimlik Belgesi'nin yanı sıra Bina Yaşam Döngüsü Analizi Belgesi'nin de sunulması gerekecek. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı verilerine göre, 2011 yılından geçen yılın sonuna kadar 1 milyon 100 bin yeni bina ve 330 bin mevcut bina için Enerji Kimlik Belgesi düzenlendi.